“ΑΥΓΑ ΜΑΥΡΑ”’ (το θέατρο με Θ ΚΕΦΑΛΑΙΟ…) | Γράφει ο Άλκης Φάτσιος

1 – Πριν λίγες ημέρες, οι κοινωνικές και πολιτιστικές μου ανησυχίες και ενασχολήσεις, με οδήγησαν στα Γιάννενα και ειδικότερα, στο θέατρο ‘’ ΚΥΚΛΟΣ ‘’. Αιτία και λόγος, η θεατρική παράσταση που ανέβαζε εκεί, η Καλλιτεχνική Σκηνή Ηπείρου ‘’ ΣΥΝΘΕΣΗ ‘’@ Σύνθεση Καλλιτεχνική Σκηνή Ηπειρου.

2 – Έχω εδραία την πεποίθηση, ότι σε όλες τις μορφές Τέχνης τόσον ο συγγραφέας θεατρικών έργων, όσον και ο σκηνοθέτης κατά το ανέβασμα μιας θεατρικής παράστασης, θεωρούνται και είναι, δημιουργοί.

Κατά την ταπεινή όμως άποψή μου, ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΙ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΙ, είναι αυτοί οι οποίοι κατά την στιγμή της δημιουργίας, έχουν μπροστά τους την εικόνα της κοινωνίας, τον καθρέφτη της κοινωνίας, ΤΗΝ ΙΔΙΑ ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ, και μάλιστα, είτε σε βάθος παρελθόντος χρόνου, είτε στην μελλοντική της προοπτική.

3 – Στην προκειμένη περίπτωση, η ‘’ ανάβασή μου εις Ιωάννινα ‘’ είχε σκοπό, και φυσικά έγινε, να παρακολουθήσω την θεατρική παράσταση ‘’ ΑΥΓΑ ΜΑΥΡΑ ‘’ βασισμένη στο ομώνυμο 1ο θεατρικό έργο, του σπουδαίου και καταξιωμένου συγγραφέα, του Διονύση Χαριτόπουλου.

Ήταν και είναι μια παραγωγή της ‘’ ΣΥΝΘΕΣΗΣ ‘’και σε σκηνοθεσία ενός ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΥ ΘΕΑΤΡΑΝΘΡΩΠΟΥ της Ηπείρου, ενός οραματιστή του ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ σε Πανελλαδικό επίπεδο, του ΓΙΩΡΓΟΥ ΝΑΚΟΥ…

4 – Οι δύο παραπάνω ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΙ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΙ, σε συνδυασμό με την ΑΨΕΓΑΔΙΑΣΤΗ και ΑΥΘΕΝΤΙΚΗ υποκριτική ικανότητα των δύο ηθοποιών, της ΕΛΛΗΣ ΚΑΤΣΑΝΟΥ Elli Katsanou και του ΚΩΣΤΑ ΒΕΝΕΤΗ, δημιουργούν στο τέλος της παράστασης, την αίσθηση, ότι όλοι τους, και ο καθένας στον τομέα του, τοποθετούν και φυτεύουν σπόρους και βολβούς, σε απέραντα χέρσα κοινωνικά χωράφια, και ότι πρέπει να περιμένεις…

Να περιμένεις να βλαστήσουν, να καρπίσουν, τρέφοντας τους απλούς ανθρώπους, τους λαϊκούς, τους ‘’ παρακατιανούς’’ με ΑΛΗΘΕΙΕΣ, αλήθειες ιστορικές, αλήθειες κοινωνικές, αλήθειες πνευματικές, αλλά και με ό,τι άλλο γλυκύτερο και ωφελιμότερο… Στο συγκεκριμένο έργο, στη συγκεκριμένη θεατρική παράσταση, οι παραπάνω συντελεστές ( μη εξαιρουμένης της παραγωγής ‘’ΣΥΝΘΕΣΗ’’ υπό την καλλιτεχνική διεύθυνση του ΔΗΜΗΤΡΗ ΚΑΤΣΑΝΟΥ ,@ Dimitris Katsanos Dimitris ) είναι αυτοί που με την Τέχνη τους ‘’ πιάνουν ‘’ τον σφυγμό των θεατών, ‘’ πιάνουν’’ τον σφυγμό των απλών ανθρώπων. Είναι αυτοί που με την Τέχνη τους, συμβάλλουν με τέτοιον τρόπο, ώστε οι θεατές της παράστασης, να νιώθουν σαν ΔΙΚΑ τους γεννήματα, σαν δικές τους σκέψεις, ΟΛΑ όσα από την ‘’ συνομιλία ‘’ τους με τους δημιουργούς απέκομισαν.

5 – Ειδικότερα τώρα στο έργο : Δύο αδέλφια, τα οποία ήταν παιδιά ενός ΑΝΤΑΡΤΗ από την περιοχή της Ρούμελης, έρχονται έτσι, σε κείνα τα μαύρα χρόνια, τα πράγματα, που χωρίζονται.

Ο αδελφός, ο ΣΠΥΡΟΣ, μεγαλώνει κοντά στους παππούδες, ενώ η αδελφή του η ΜΑΡΙΑ οδηγείται από τους ‘’ νικητές ‘’ του εμφυλίου στις γνωστές παιδουπόλεις, με ό,τι αυτό σήμαινε… Όταν πια ‘’ τελειώνει (;;) ‘’ ο εμφύλιος, και έχουμε ‘’ νικητές ‘’ και ‘’ ηττημένους ‘’, τα αδέλφια μετά από χρόνια, και αφού έχουν ενηλικιωθεί, τότε συναντώνται για πρώτη φορά… Και από το σημείο αυτό, αρχίζει όλη η υπόθεση του έργου, κι εμείς ως θεατές, γινόμαστε αυτήκοες μάρτυρες, μιας συγκλονιστικής σύγκρουσης – κατ’αρχήν – με εκπληκτικό ΛΟΓΟ στον διάλογο των δύο αδελφών. Ο ΣΠΥΡΟΣ υπεραμύνεται του ΠΑΤΕΡΑ – ΑΝΤΑΡΤΗ.  Η ΜΑΡΙΑ εναντιώνεται στις απόψεις αυτές, και αναζητά ως αντίκρουση, την χαμένη παιδική της ηλικία… Και στα δύο αυτά πρόσωπα, ο εμφύλιος πόλεμος αλλά και η ΜΕΤΕΜΦΥΛΙΑΚΗ κοινωνική πραγματικότητα, αφήνουν τεράστια ψυχικά τραύματα, τα οποία ίσως να μην κλείσουν ποτέ…. ,, Στον ΣΠΥΡΟ, η πραγματικότητα εκείνη, άφησε έναν μόνιμο ΦΟΒΟ, φόβο ακόμα και για να κυκλοφορεί στο δρόμο, φόβο ότι ακόμα τον κυνηγούν οι ‘’νικητές’’… Στην ΜΑΡΙΑ, αφέθηκε σαν τραύμα, μεταξύ των άλλων, ένας ψυχαναγκασμός με την καθαριότητα, τον οποίον και εκδηλώνει ως διέξοδο, στις φοβίες της, στις μαύρες σκέψεις της, παρελθόντος και παρόντος… . Στο τέλος όμως του έργου, κατά την άποψή μου, έρχεται η ΚΑΘΑΡΣΗ με την κατανόηση των απόψεων, του ενός από τον άλλον. Σιγά – σιγά η ΜΑΡΙΑ, αποζητά με λαχτάρα και αληθινή αδημονία, να πληροφορηθεί από τον μεγαλύτερο σε ηλικία αδελφό της, τον ΣΠΥΡΟ, στιγμές της βρεφικής και παιδικής της ηλικίας, και κυρίως όταν ήταν, με μάνα και πατέρα στο βουνό και στη σπηλιά που κρύβονταν από το μίσος των ‘’νικητών ‘’.  Σιγά – σιγά, η ΜΑΡΙΑ μαλακώνει την κριτική της, απέναντι στις απόψεις του πατέρα – αντάρτη, και τις όμοιες του ΣΠΥΡΟΥ. . Σιγά – σιγά, η ΜΑΡΙΑ με φωνή αγάπης και όχι φωνή αντίθεσης, ζητά από τον αδελφό της τον ΣΠΥΡΟ, να έρχεται κάθε μέρα στο σπίτι της, για να μαθαίνει, ό,τι της συνέβαινε στην βρεφική της ηλικία, αν έπαιξε και και με τι παιχνίδια, αν ήταν όμορφο μωρό κ.λ.π,. ιδίως ή μάλλον πάντα όταν ήταν κρυμμένοι στην σπηλιά… Μέσα από αυτή, την αλλαγμένη πλέον συμπεριφορά της, περνάει πλέον σε ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗ των πολιτικών επιλογών της οικογένειάς της, αφού πια, κατανοεί σε μεγάλο βαθμό, τον σκοπό για τον οποίο έγιναν… Δεν φτάνει μόνο αυτό, αλλά την στιγμή, που τελειώνει ο διάλογος με τον αδελφό, και αυτός φεύγει από το σπίτι, την ακούμε την ΜΑΡΙΑ, να του φωνάζει, να τον συνδράμει στο τραύμα του, στην φοβία του, λέγοντάς του : ‘’ ΜΗ ΦΟΒΑΣΑΙ ΣΠΥΡΟ ‘’.

6 – Ένα κείμενο, – συνεπώς και μία παράσταση – εκπληκτικό, χωρίς ιδεολογικές εμπάθειες και φανατισμούς, χωρίς ανόητες φλυαρίες και μελοδραματισμούς που απορρίπτει κάθε τι περιττό.  Ο ΛΟΓΟΣ του συγγραφέα στην παράσταση κατέχει, όπως πρέπει να γίνεται, ΚΥΡΙΑΡΧΗ ΘΕΣΗ. Ο ΛΟΓΟΣ είναι που αναδεικνύεται, και τόσο η ΣΚΗΝΟΘΕΣΙΑ, αλλά και ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ, όσον και οι δύο ΥΠΟΚΡΙΤΕΣ, τα ΣΚΗΝΙΚΑ, η ΜΟΥΣΙΚΗ υπόκρουση, όλα μα όλα, λειτουργούν στην ΑΝΑΔΕΙΞΗ ΤΟΥ ΛΟΓΟΥ, τα πάντα στην ΥΠΗΡΕΣΙΑ του ΝΟΗΜΑΤΟΣ του ΚΕΙΜΕΝΟΥ…

Μην χάσετε αυτή την ΠΑΡΑΣΤΑΣΗ…

Προσωπικά με συγκλόνισε. Ευχαριστώ όλους τους συντελεστές, που με έκαναν κοινωνό σε αυτήν τους την δημιουργία.

Υ.Γ. : Ο τίτλος του έργου ‘’ ΑΥΓΑ ΜΑΥΡΑ ‘’, που είναι τα αυγά, βαμμένα μαύρα, που η μικρή ΜΑΡΙΑ κρατούσε στις γιορτές του Πάσχα, είναι ένας υψηλός συμβολισμός που εμένα με κατέπληξε…