Εγνατία Οδός: Οι προειδοποιήσεις που αγνοήθηκαν και τώρα πληρώνουν οι πολίτες

Υπάρχουν φορές που μια προειδοποίηση δεν δικαιώνεται με πανηγυρισμούς. Δικαιώνεται με έναν λογαριασμό που φτάνει στον πολίτη.

Κάπως έτσι εξελίσσεται η υπόθεση της Εγνατίας Οδού, επτά μήνες μετά την έναρξη της ιδιωτικής διαχείρισης. Οι εργαζόμενοι της «Εγνατία Οδός Α.Ε.» είχαν προειδοποιήσει εγκαίρως για τις συνέπειες της παραχώρησης. Είχαν μιλήσει για αυξήσεις στα διόδια, για αλλαγές στο καθεστώς των απαλλαγών, για τις συνθήκες λειτουργίας των σηράγγων και κυρίως για τον κίνδυνο το Δημόσιο να συνεχίσει να πληρώνει, ακόμη και μετά την παραχώρηση, για εργασίες που θα έπρεπε να αποτελούν υποχρέωση του ιδιώτη.

Σήμερα, αρκετές από εκείνες τις προειδοποιήσεις βρίσκονται πλέον μπροστά μας.

Από τον δημόσιο δρόμο στον ακριβότερο δρόμο

Η Εγνατία Οδός κατασκευάστηκε και λειτούργησε επί δεκαετίες ως μία από τις σημαντικότερες δημόσιες υποδομές της χώρας. Η παραχώρησή της παρουσιάστηκε ως μια επιλογή που θα έφερνε επενδύσεις, καλύτερη συντήρηση και αναβάθμιση των υπηρεσιών.

Το ερώτημα που τίθεται πλέον είναι απλό:

Τι πληρώνει τελικά ο πολίτης για όλα αυτά;

Οι αυξήσεις των διοδίων είναι ήδη αισθητές, ενώ με βάση τους όρους της σύμβασης προβλέπονται ακόμη μεγαλύτερες επιβαρύνσεις τα επόμενα χρόνια. Για τους ανθρώπους που χρησιμοποιούν καθημερινά την Εγνατία για τη δουλειά τους, τις επιχειρήσεις που μεταφέρουν προϊόντα και τους κατοίκους της Βόρειας Ελλάδας, το κόστος δεν είναι ένας αριθμός σε έναν πίνακα. Είναι ένα επιπλέον καθημερινό έξοδο.

Και την ίδια στιγμή καταργήθηκαν ή περιορίστηκαν παροχές που ίσχυαν κατά τη δημόσια διαχείριση.

Οι σήραγγες και ο λογαριασμός που μεγαλώνει

Ακόμη μεγαλύτερα ερωτήματα προκαλεί η υπόθεση των σηράγγων.

Οι εργαζόμενοι υποστηρίζουν ότι σημαντικό μέρος των εργασιών που απαιτούνταν για την πιστοποίηση είχε ήδη προχωρήσει πριν από την έναρξη της παραχώρησης και ότι η διαδικασία βρισκόταν σε προχωρημένο στάδιο.

Κι όμως, μετά την αλλαγή του καθεστώτος, οι οδηγοί βρέθηκαν αντιμέτωποι με εκτεταμένες στενώσεις σε μία λωρίδα, καθυστερήσεις και κυκλοφοριακές ρυθμίσεις.

Και εδώ βρίσκεται ίσως το πιο παράδοξο σημείο της υπόθεσης:

Ο δρόμος παραχωρήθηκε στον ιδιώτη και μαζί του εμφανίζεται ένας νέος κύκλος εργασιών και απαιτήσεων, για τον οποίο το Δημόσιο καλείται να βάλει βαθιά το χέρι στην τσέπη.

Αν οι καταγγελίες των εργαζομένων ευσταθούν, τότε δεν μιλάμε απλώς για μια ακριβότερη Εγνατία. Μιλάμε για μια παραχώρηση όπου ο ιδιώτης εισπράττει από τα διόδια, ενώ το Δημόσιο συνεχίζει να αναλαμβάνει σημαντικό μέρος του κόστους. Διόδια που όπως καταγγέλουν οι εργαζόμενοι θα φτάσουν τα 5 ευρώ το 2028 για τα διόδια της Τύριας!

Οι εργαζόμενοι τα έλεγαν πριν

Αυτό είναι ίσως το πιο ενοχλητικό κομμάτι της ιστορίας.

Γιατί δεν πρόκειται για προβλέψεις που έγιναν εκ των υστέρων.

Οι εργαζόμενοι της «Εγνατία Οδός Α.Ε.» γνώριζαν το έργο καλύτερα από οποιονδήποτε. Για τρεις δεκαετίες είχαν την ευθύνη της μελέτης, της κατασκευής, της λειτουργίας και της συντήρησής του.

Οι επισημάνσεις τους μπορεί να ήταν ενοχλητικές. Μπορεί να είχαν συνδικαλιστικό χαρακτήρα. Μπορεί κάποιοι να τις θεωρούσαν υπερβολικές.

Όμως σήμερα αξίζει να ξαναδιαβαστούν. Γιατί αρκετά από όσα προειδοποιούσαν δεν έμειναν στη θεωρία.

Και επτά μήνες μετά, η δικαίωση των εργαζομένων δεν μοιάζει με νίκη.

Μοιάζει περισσότερο με τον λογαριασμό που τώρα έρχεται στην κοινωνία του 100% και όχι μόνο του 41%…